Vragen over warmtebronnen

Wij werken met een zogenaamde bronnenstrategie, waarbij het warmtenet gebruik maakt van meerdere duurzame warmtebronnen. Zo heb je in de zomer meer duurzame warmte vanuit zonne-energie en met een strenge winter moet je met een schaalbare bron extra verwarmen. Nieuwe en duurzamere bronnen worden aangekoppeld terwijl minder duurzame bronnen afgeschaald worden. Eemwarmte is onze voornaamste leverancier van warmtebronnen. Zij beheren en onderzoeken duurzame warmtebronnen die aanwezig zijn in Amersfoort en omgeving, waaronder zonne-energie, warmte uit de (afval)water, biogrondstoffen, aardwarmte en restwarmte. Meer weten over onze bronnen? Bekijk onze warmtebronnenpagina.

Een warmtenet in de opstartfase heeft een schaalbare bron met wettelijk verplichte leveringszekerheid nodig. Lees: een bron of installatie die ’meegroeit’ van 1 afnemer naar 1.000 afnemers, en áltijd kan leveren. Zo’n schaalbare bron voor een warmtenet in de opstartfase is eigenlijk vrijwel altijd aardgas of in ons geval duurzame biogrondstoffen. Wij willen Nederland juist verduurzamen, en daardoor hebben wij gekozen voor 100% fossielvrije warmte en niet voor aardgas. De hybride duurzame energie-installaties van Eemwarmte draaien daarnaast ook niet 100% op biogrondstoffen, ze produceren ook warmte vanuit de eigen zonnepanelen en warmtepompen.

In Nederland is biomassa een gevoelig onderwerp na veel negatieve publiciteit. Maar dat gaat vooral over houtpellets, het materiaal dat wij nou net niet gebruiken. Andere duurzame bronnen zoals bijvoorbeeld aquathermie vergen investeringen van vele miljoenen. Dat zou voor afnemers bij een klein warmtenet gelijk leiden tot onbetaalbare warmte. Daarom gebruiken we de relatief goedkope laagwaardige biogrondstoffen (mits duurzaam gewonnen) om te groeien, dan kunnen we daarna wél die andere duurzame bronnen realiseren zonder dat onze klanten meer betalen. Daarbij moeten wij volgens de wet altijd genoeg warmte leveren, dus ook op piekmomenten in een strenge winter. Dan is een regelbare duurzame bron, dus een installatie die harder of zachter kan, simpelweg noodzakelijk.

Dankzij deze strategie kan het warmtenet groeien, en dan kunnen duurzamere bronnen zoals aquathermie en aardwarmte wel één voor één aanhaken. Vervolgens worden biogrondstoffen steeds verder afgeschaald en zal in de toekomst alleen voor piekmomenten (zoals strenge winters) of als back-up-voorziening gebruikt worden.

Wij vinden het als bedrijf onze verantwoordelijkheid dat wij ons actief inspannen om onze warmtebronnen zo duurzaam mogelijk in te richten. Het gebruik van biogrondstoffen met het strenge NTA8080-certificaat voor ‘Better Biomass’ is geen wettelijke verplichting, maar wij stellen onszelf wel de opgave om hieraan te voldoen. Onze leverancier Eemwarmte legt uit: de installaties zijn ongeschikt voor biogrondstoffen waar discussie over is: hoogwaardig hout zonder certificering. Dit is hout dat vaak in de vorm van pellets komt, geïmporteerd uit het buitenland. Daar is dan ook de landelijke discussie over, maar het vergt een ander type biomassacentrale dat vaak alleen maar kan draaien op dit hoogwaardige hout.

De installaties van Eemwarmte zijn juist gebouwd op laagwaardig hout, ook wel shreds of chips genoemd. Deze installaties kunnen niet draaien op hoogwaardig hout, dan loopt de temperatuur te snel op. Eemwarmte gebruikt biogrondstoffen met het NTA 8080-certificaat, bestaande uit houtig snoeiafval, nat en uit elkaar gevallen hout, ziek hout, boomkluiten met wortels, hout dat verwrongen is door stormschade en schadelijke exoten. Materiaal dat zelfs ongeschikt is voor compost. Daar is in Nederland meer dan genoeg van. Als er in de bossen een gezonde hoeveelheid hout achterblijft wordt 78% gebruikt, maar slechts 51% in eigen land. De rest is voor export naar Duitsland, voor warmteopwekking daar. Ook de provincie Utrecht laat op dit moment nog 22% onbenut. Bron: Rapport Beschikbaarheid van Nederlandse verse houtige biomassa in 2030 en 2050.

Ja. Ons warmtenet is echt een lokaal product op basis van lokale warmtebronnen. In verband met warmteverlies is het niet interessant voor warmtenetten om warmte over grote afstanden te transporteren. Eemwarmte beheert lokale zonnepanelen op de daken van de installaties, de waterzuiveringsinstallatie voor aquathermie staat in Isselt. Ook aardwarmte zal van onder Amersfoort vandaan komen, al staat de exacte locatie hiervoor nog niet vast. Restwarmte komt van lokale bedrijven. Tot slot ook de hybride duurzame energie-installaties, die staan op De Hoef en in Isselt. De biogrondstoffen voor die installaties komen uit de regio, in de regel komt zo’n 80% uit een straal van <50 km. Wij streven ernaar dat al onze warmte uit de regio komt.

Zeg nooit: nooit! De technieken om waterstof te maken en op te slaan zijn nog volop in ontwikkeling. Op dit moment is de techniek nog te duur en is er niet genoeg groene waterstof beschikbaar voor het verwarmen van een warmtenet. Veel bedrijven zijn druk om deze technologie te verbeteren zodat waterstof op grote schaal ingezet kan worden. Ook Warmtebedrijf Amersfoort is begonnen met onderzoeken om deze duurzame bron in de toekomst in te kunnen zetten. Als het zover is, en het ingezet kan worden als warmtebron op het warmtenet, dan kunnen we het gewoon inkoppelen op het warmtenet.

Natuurlijk! Ook met de energie uit windmolens of zonnepanelen kan warmte gemaakt worden en dat doet onze leverancier Eemwarmte dan ook. Juist omdat het elektriciteitsnetwerk zo vol zit en bijvoorbeeld in de zomer overdag niet alle opgewekte energie op kan vangen, kan je deze goed omzetten in warmte. Deze warmte slaan we op in de warmtebuffer van ons warmtenet, dan kunnen mensen in de avond weer lekker warm douchen. Nadeel van alleen zonne-energie gebruiken is dat er ook warmte nodig is als de zon niet schijnt. Hetzelfde geldt voor windenergie: als het niet waait heb je geen warmteopwekking. Een warmtenet alleen op deze bronnen zou maar weinig warmte kunnen leveren op koude, windstille winterdagen. En dat mag wettelijk niet, wij moeten volgens de Warmtewet altijd voldoende warmte leveren.

Aquathermie is warmte uit water. Dat kan oppervlaktewater zijn (TEO – Thermische Energie uit Oppervlaktewater), afvalwater uit een rioolwaterzuiveringsinstallatie (TEA – Thermische Energie uit Afvalwater), of direct uit de riolering (riothermie). In Amersfoort staat er een grote rioolwaterzuiveringsinstallatie waar rioolwater gezuiverd wordt. Uit onderzoek blijkt dat dit potentieel ruim 7.000 woningen duurzaam kan verwarmen. Eemwarmte is momenteel in een gevorderd stadium om deze zeer duurzame warmtebron te ontwikkelen, zodra de techniek rond is kunnen we het gelijk aanhaken aan op ons warmtenet!

Aardwarmte is warmte gewonnen uit diepe(re) grondlagen. Het is een hele veilige en stabiele techniek waar water met een constante snelheid rondgepompt wordt door buizen die naar diepte gaan en weer terug komen. Aardwarmte is momenteel volop in ontwikkeling en Warmtebedrijf Amersfoort speelt een actieve rol in de ontwikkeling van deze bron voor Amersfoort. Wij verwachten dat wij in de toekomst zo’n 6.500 woningen met deze bron kunnen gaan verwarmen. Lees hier meer over aardwarmte.

Deze oplossing is alleen mogelijk bij voldoende schaalgrootte qua zonnepanelen, zoals in wijken met voldoende deelnemende woningen van woningcorporaties, bedrijven en/of bewonerscollectieven. Wij investeren in de zonnepanelen en de flexibele aansluiting op het elektriciteitsnet. Dat houdt in dat de energie doorgaans gewoon naar het elektriciteitsnet gaat, maar op piekmomenten (zonnige dagen) dat het elektriciteitsnet door de panelen bijna overbelast raakt, maken wij er juist warmte van. Dan gaat de energie niet verloren. Deelnemende klanten profiteren op hun beurt profiteren weer van lagere energielasten. Wil je kijken of dit project ook bij jou ingezet kan worden? Neem dan contact met ons op.

Er is niet zoveel restwarmte in Amersfoort omdat we hier geen zware productie-industrie hebben. Toch is er wel wat restwarmte aanwezig, zoals van de drukker, koffiebrander en mogelijk ook het ziekenhuis. Per zakelijke aansluiting inventariseren we of we het ook als warmtebron kunnen aansluiten.